Δύσπνοια

Η αναπνοή είναι υποσυνείδητη λειτουργία. Η δύσπνοια είναι η δυσάρεστη συνειδητοποίηση της αναπνοής. Η Αμερικανική Εταιρεία Θώρακα ορίζει τη δύσπνοια ως «ένα υποκειμενικό αίσθημα δυσχέρειας (discomfort) στην αναπνοή».  Είναι σύμπτωμα και δεν πρέπει να συγχέεται με κλινικά σημεία που υποδηλώνουν αναπνευστική δυσχέρεια.

Κλινικές μορφές δύσπνοιας – Αίτια:

  • Δύσπνοια προσπαθείας  
  1. ΝΟΣΟΙ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ
  2. ΝΟΣΟΙ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ
  3. ΑΝΑΙΜΙΑ
  4. ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ
  5. ΚΥΗΣΗ  
  • Δύσπνοια ηρεμίας
  1. ΑΠΟΦΡΑΞΗ ΑΝΩΤΕΡΩΝ ΑΕΡΑΓΩΓΩΝ
  2. ΠΑΡΟΞΥΣΜΙΚΗ ΔΥΣΠΝΟΙΑ
  3. ΝΟΣΟΙ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ Ή ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΣΕ ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΑ ΣΤΑΔΙΑ
  4. ΟΞΕΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ Ή ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ
  5. ΔΥΣΠΝΟΙΑ ΧΩΡΙΣ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΗ ΝΟΣΟ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ Ή ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ
  6. ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ
  • Παροξυσμική δύσπνοια
  • Ορθόπνοια
  • Νυκτερινή παροξυσμική δύσπνοια
  • Πλατύπνοια

Κατάταξη της δύσπνοιας ανάλογα με τον χρόνο εγκατάστασης: 

  1. ΥΠΕΡΟΞΕΙΑ (λεπτά)
  2. ΟΞΕΙΑ (ώρες)
  3. ΥΠΟΞΕΙΑ (ημέρες) 
  4. ΧΡΟΝΙΑ (μήνες/χρόνια)
  5. ΠΑΡΟΞΥΣΜΙΚΗ ΔΥΣΠΝΟΙΑ  

Διάφορες κλίμακες μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να ποσοτικοποιήσουν τον βαθμό της δύσπνοιας]. Υποκειμενικά μπορεί να βαθμονομηθεί σε μία κλίμακα από το 1 έως το 10 με αντίστοιχες περιγραφές (Τροποποιημένη κλίμακα του Borg). Μία άλλη κλίμακα είναι η πεντάβαθμη «MRC breathlessness scale» (Κλίμακα δύσπνοιας MRC), που βασίζεται στις συνθήκες υπό τις οποίες εμφανίζεται η δύσπνοια.

Διαγνωστικός αλγόριθμος δύσπνοιας:

  1. Ιστορικό
  2. Κλινική εξέταση
  3. Εργαστηριακές εξετάσεις
  4. Α/α θώρακος
  5. ΗΚΓ
  6. Λειτουργικός έλεγχος αναπνοής
  7. Αέρια αίματος
  8. Λοιπές λειτουργικές/απεικονιστικές εξετάσεις